Η παραλία της Σκάλας Καλλονής είναι μια αμμουδιά με νερά τόσο ρηχά που φτάνουν μόλις ως τον αστράγαλο σε μεγάλη απόσταση από την ακτή. Αυτό την κάνει ιδανική για οικογένειες με μικρά παιδιά, που μπορούν να παίζουν με ασφάλεια. Κοντά στην ακτή υπάρχουν ομπρέλες, ξαπλώστρες, καφέ και ψαροταβέρνες.

Επειδή ο κόλπος της Καλλονής είναι κλειστός, η θάλασσα εδώ είναι συνήθως ήρεμη ακόμη και όταν φυσούν μελτέμια σε άλλες ακτές του νησιού.

Για διαφορετική εικόνα, η μεγάλη αμμουδιά της Πέτρας, στη βόρεια ακτή, περίπου 30 λεπτά με το αυτοκίνητο, είναι οργανωμένη, με ντους και αποδυτήρια, και βρίσκεται σε απόσταση περπατήματος από το χωριό. Λίγο πριν, η Άναξος έχει μικρή παραλία με ξαπλώστρες και εστιατόρια, σε ένα ήσυχο παραθαλάσσιο χωριό.

Στην απέναντι πλευρά του κόλπου, το Αχλαδερή είναι βραχώδες και όχι ιδιαίτερα κατάλληλο για χαλαρό μπάνιο, ενδιαφέρει όμως όσους κάνουν κατάδυση με αναπνευστήρα, καθώς στον βυθό του βρίσκονται τα ίχνη της αρχαίας Πύρρας. Για όσους δεν βιάζονται, η αμμουδιά του Μολύβου, κάτω από το κάστρο, συνδυάζεται άνετα με περίπατο στο χωριό.

Οι αλυκές της Καλλονής, σε μικρή απόσταση από το χωριό, είναι υγρότοπος διεθνούς σημασίας, προστατευόμενος από τη Σύμβαση Ραμσάρ. Εκεί λειτουργεί ακόμη παραδοσιακή παραγωγή αλατιού, ενώ την άνοιξη, κατά τη μετανάστευση, εμφανίζονται φλαμίνγκο, πελεκάνοι και μαύροι πελαργοί. Οι πρωινές ώρες είναι οι καλύτερες για παρατήρηση.

Κοντά στην Καλλονή βρίσκεται η Μονή Λειμώνος, ένα από τα σημαντικότερα μοναστήρια του νησιού, με πλούσια ιστορία και συλλογές εκκλησιαστικών κειμηλίων.

Λίγο ανατολικά της Καλλονής, ο Ναός των Μέσων, αφιερωμένος στον Δία, τον Διόνυσο και την Ήρα, θεωρείται από τα σημαντικότερα ιερά της αρχαίας Λέσβου και τα ερείπιά του στέκουν ανάμεσα σε ελαιώνες.

Στη βόρεια ακτή, ο Μόλυβος, με το μεσαιωνικό κάστρο και τα λιθόστρωτα σοκάκια, και η Πέτρα, με τον ναό της Παναγίας Γλυκοφιλούσας χτισμένο στην κορυφή ενός βράχου, είναι από τα πιο χαρακτηριστικά τοπία της Λέσβου. Τέλος, ο ίδιος ο κόλπος της Καλλονής, με τα ρηχά του νερά, έχει ιστορική σημασία, αφού εκεί μελέτησε τη θαλάσσια ζωή ο Αριστοτέλης μαζί με τον Θεόφραστο.

Η Σκάλα Καλλονής είναι συνώνυμη με τη σαρδέλα. Η σαρδέλα Καλλονής, μικρή και τρυφερή, ψαρεύεται στον κλειστό κόλπο και σερβίρεται φρέσκια, τηγανητή ή ψητή, αλλά κυρίως παστή. Η πιο γνωστή μορφή της είναι η παπαλίνα, που παστώνεται σε χοντρό αλάτι και τρώγεται μετά από λίγες ώρες, με λίγο λάδι.

Κάθε καλοκαίρι, η Σκάλα Καλλονής διοργανώνει γιορτή αφιερωμένη στη σαρδέλα, μια παράδοση δεκαετιών με μουσική και φαγητό στο λιμάνι, που συγκεντρώνει ντόπιους και επισκέπτες.

Στις ψαροταβέρνες του χωριού θα βρείτε επίσης χταπόδι στα κάρβουνα, μύδια και άλλα θαλασσινά, μαζί με μεζέδες με λαχανικά, ντόπια τυριά και φυσικά ούζο, το εθνικό ποτό της Λέσβου.

Από τα τοπικά προϊόντα ξεχωρίζουν το λαδοτύρι Μυτιλήνης με προστατευόμενη ονομασία προέλευσης, το ελαιόλαδο, οι ελιές, το μέλι και τα αλίπαστα, όπως η λακέρδα. Αν θέλετε να πάρετε κάτι μαζί σας, ένα βάζο παστή σαρδέλα ή ένα μπουκάλι ούζο είναι οι πιο αντιπροσωπευτικές επιλογές.

Ο Μόλυβος και η Πέτρα, περίπου 30 λεπτά οδικώς, είναι ο πιο κλασικός προορισμός για μια μέρα εκδρομής. Μπορείτε να περπατήσετε στα λιθόστρωτα σοκάκια του Μολύβου, να ανεβείτε στο κάστρο και να καταλήξετε στην Πέτρα για ένα δροσερό μπάνιο.

Μια δεύτερη εκδρομή σας οδηγεί δυτικά, στο Σίγρι και το Απολιθωμένο Δάσος της Λέσβου, προστατευόμενο γεωλογικό μνημείο, με το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας στο Σίγρι. Στη διαδρομή αξίζει στάση στη Σκάλα Ερεσού, γενέτειρα της Σαπφούς.

Η Αγιάσος, ορεινό χωριό με λιθόστρωτα δρομάκια και τον ναό της Παναγίας, είναι μια ακόμη όμορφη επιλογή, ειδικά τις πιο δροσερές μέρες.

Τέλος, η Μυτιλήνη, περίπου 45 λεπτά μακριά, συνδυάζει το κάστρο, την αγορά της οδού Ερμού και τα μουσεία της Βαρειάς, του Θεόφιλου και του Τεριάντ, για μια ολοκληρωμένη πολιτιστική ημέρα.

Χάρη στην κεντρική θέση της Σκάλας Καλλονής, καμία από αυτές τις εκδρομές δεν απαιτεί πολύωρη οδήγηση, και μπορείτε να επιστρέφετε κάθε βράδυ για φαγητό δίπλα στον κόλπο. Για τις μετακινήσεις σας, το ενοικιαζόμενο αυτοκίνητο είναι η πιο ευέλικτη λύση.

Αξίζει να δείτε τις αλυκές της Καλλονής νωρίς το πρωί, με ένα κιάλι στο χέρι. Ακόμη κι αν δεν είστε έμπειροι παρατηρητές πουλιών, η εικόνα των φλαμίνγκο μέσα στα ρηχά νερά είναι αξέχαστη, ειδικά την άνοιξη.

Αξίζει επίσης να παρακολουθήσετε την επιστροφή των ψαροκάικων στο λιμανάκι της Σκάλας Καλλονής και να δείτε από κοντά πώς ξεφορτώνεται η σαρδέλα. Είναι η ζωντανή καθημερινότητα ενός χωριού που ζει ακόμα από τη θάλασσα.

Μια βόλτα στον Μόλυβο την ώρα του ηλιοβασιλέματος, όταν ο ήλιος βάφει τα πέτρινα σπίτια και το κάστρο, είναι από τις πιο όμορφες στιγμές που μπορεί να ζήσει κανείς στη Λέσβο.

Τέλος, αξίζει να σταθείτε στην ακτή του κόλπου της Καλλονής και να θυμηθείτε ότι εδώ, πριν από περισσότερα από δύο χιλιάδες χρόνια, ο Αριστοτέλης παρατηρούσε τα θαλάσσια ζώα, θέτοντας τις βάσεις της βιολογίας.

Και αν βρεθείτε στο χωριό την περίοδο της γιορτής της σαρδέλας, μη χάσετε τη βραδιά στο λιμάνι, με μουσική, χορό και τηγανητή σαρδέλα για όλους.